Strafbare mannenliefde: een 18e-eeuwse opsporingsadvertentie vanuit Leerdam (1795)

 

In het Nederland van de late 18e eeuw waren seksuele handelingen tussen mannen niet alleen taboe, maar ook strafbaar. De rechtspraak trad streng op en meldingen van 'onnatuurlijke handelingen' werden publiekelijk bekendgemaakt. 

Hieronder staat een authentieke oproep vanuit Leerdam in 1795, gericht op de opsporing van Cornelis Verwey, die ervan werd verdacht een man meerdere keren tot “schandelijke handelingen” te hebben aangespoord.

"In kragt van den Appoinetemente van het Committé van Justitie der Stad Leerdam, werd door my Geregtsbode, in naame van den Burger GERRIT DROOGLEEVER, P.Z., Maire, R.O., ter Crimineele Rolle van den 7 en 21 January, 4 en 18 February, in Persoon gedagvaard, de Persoon van CORNELIS VERWEY, bevoorens te Leerdam woonagtig, doch tegenwoordig latiteerende, ter zaake, dat dezelfve op Zondag die geweest is den 13 December 1795, des avonds een Manspersoon, tot drie onderscheidene maalen, heeft aangezogt tot schandelykheid; werdende alle Geregten, Officieren en Justitien verzogt denzelven CORNELIS VERWEY te Apprehendeeren, en tegens Acte van Nonprejuditie en betaaling der onkosten uitteleveren; zynde dezelve Persoon redelyk lang, middelmatig en vigilant van Postuur, draagende blond rond krullend Hair, hebbende eene zagte vrouwelyke stem, zynde circa 27 à 28 Jaaren oud."

Leydse Courant 25-1-1796

Wat wordt bedoeld? De inhoud zou je zo kunnen vertalen:

Op grond van de aanstelling door het Comité van Justitie van de stad Leerdam heb ik, gerechtsbode, in naam van burger Gerrit Pzn. Droogleever, burgemeester, tijdens de strafzittingen van 7 en 21 januari en 4 en 18 februari, persoonlijk gedagvaard:

Cornelis Verwey, voorheen wonende te Leerdam, maar zich thans schuilhoudend,

wegens het feit dat hij op zondag 13 december 1795, ’s avonds, een man driemaal heeft benaderd met onzedelijke bedoelingen.

Alle gerechtelijke autoriteiten en ambtenaren worden verzocht genoemde Cornelis Verwey aan te houden en hem, tegen afgifte van een verklaring en betaling van de kosten, over te leveren.

De genoemde persoon is:

• vrij lang van gestalte

• middelmatig gebouwd en een gespannen, energieke houding

• heeft blond, rond krullend haar

• spreekt met een zachte, vrouwelijke stem

• is ongeveer 27 à 28 jaar oud