Posts tonen met het label 1934. Alle posts tonen
Posts tonen met het label 1934. Alle posts tonen

29 maart 2024

Gestrande kerkgangers op de hoek Hoogstraat-Huisgracht (1934)

Het is dinsdagavond 18 december. Een groep kerkgangers uit Nieuw-Vennep heeft een kerkdienst bijgewoond in de Christelijk Gereformeerde kerk aan de Noordwal. Hun 'lerend ouderling' D.L. Aangeenbrug (1891-1984) werd bevestigd in Leerdam.

De bus met kerkgangers uit Nieuw-Vennep vertrekt uit Leerdam en rijdt de Hoogstraat op. De Hoogstraat was nog in feeststemming. Precies twee weken geleden, dinsdagavond 4 december had de feestelijke heropening plaatsgevonden. Walsen en werklui waren daarvoor weken in de weer geweest om de hobbelige straat tot de mooiste, gelijkste straat van Leerdam te maken. De feestverlichting hing nog op. 

De bus met kerkgangers draait de Hoogstraat uit naar de Huisgracht. En komt dan ineens stil te staan. 


Kort door de bocht: 

Een as van een wiel is verzakt geraakt. 

In een zandkuil.



De bocht Huisgracht-Hoogstraat (t.h.v. de Gereformeerde 'Hoogstraatkerk'





De Leerdammer, 22-12-1934































Zie ook mijn eerdere blog over de feestelijke heropening van de Hoogstraat


@Heidi Timmer


Bronnen:


27 maart 2024

Leerdamse Huib bij de landelijke huldiging Uiver-bemanning (1934)

De Uiver was destijds een begrip. Het was een Douglas DC-2 vliegtuig van de K.L.M, waar in 1934 voor het eerst mee werd gevlogen. De Uiver had een moderne aluminiumconstructie. Tot dan toe waren vliegtuigen van hout en deels bespannen met linnen.


De Uiver werd in 1934 vooral beroemd door een vlucht van Mildenhall in Suffolk naar Melbourne in Australië. De MacRobertson Londen - Melbourne luchtrace werd georganiseerd om het eeuwfeest van Melbourne te vieren. De race duurde van 20 tot 24 oktober.

De bemanning van de Uiver bestond uit gezagvoerder Koene Dirk Parmentier, eerste officier Jan Moll, boordwerktuigkundige Bouwe Prins en telegrafist Cornelis van Brugge. Ook aan boord waren twee Nederlandse passagiers en de Duitse pilote en journaliste Thea Rasche. Ook werd 190,5 kilogram bagage en post meegenomen.

De Uiver won het handicapklassement van de race. Over 19.877 km. had het toestel 90 uren en 17 minuten gedaan. In het algemeen klassement werd de Uiver tweede.

Tijdens de race maakte de Uiver een opvallende noodlanding op het traject tussen Charleville (Queensland) en Melbourne vanwege slecht weer. De piloot, Parmentier, koos ervoor om het vliegtuig op de paardenrenbaan van Albury neer te zetten na een oproep van het lokale radiostation aan automobilisten om de renbaan met hun koplampen te verlichten. Helaas was de renbaan erg drassig, waardoor het vliegtuig de volgende ochtend met veel moeite naar een drogere plek moest worden getrokken voordat het de laatste 250 km. naar Melbourne kon opstijgen.

In Australië waren vliegtuig en bemanning het middelpunt van een feestelijke huldiging. Op 21 november landde de Uiver weer in Nederland, waar opnieuw grootse feestelijkheden plaatsvonden. De bemanningsleden werden als helden gehuldigd.

Op zaterdag 24 november was er een huldiging in Rotterdam. Een jonge Leerdammer viel de eer te beurt deel uit te maken van het huldiging comité: Huib Bucx, leerling van het katholieke St. Canisius.



Van de 11 provincies van Nederland, was Huib de jongen die Zuid-Holland vertegenwoordigde. "De hoop des Vaderlands". Het zal een bijzondere dag geweest zijn voor deze Leerdamse jongen.





De Leerdammer, 28-11-1934

De meisjes van de Huishoud- en Industrieschool van Leerdam leverden ook hun bijdrage:
















De Leerdammer, 21-11-1934








Er ontstond in Nederland ondertussen een ware Uiver-rage.

Louis Davids zong een tekst van Jacques van Tol met als refrein: “Daar komt een Uiver gevlogen, en heel de lucht hoort aan hem: het zijn de Hollandsche jongens van onze pracht-K.L.M.!”

https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=T-eJNPjnu6w 

En Bob Scholte bezong: 't Is alweer de K.L.M., die komt over land en zee, 't Is alweer de K.L.M., nu met Moll en Parmentier! Uiver, prachtige vogel snel en sterk, recht op je doel af, dát is werk!”

https://www.youtube.com/watch?v=SPKT3DMrYw0

Neêrlands trots en sentiment ten top.

Helaas verongelukte de Uiver in december van datzelfde jaar 1934 boven het Irakese deel van de Syrische woestijn. Ondanks zijn status als het meest geliefde KLM-vliegtuig ooit, was de levensduur van de Uiver kort. Tussen de eerste vlucht op 19 september en de fatale crash op 20 december 1934 vloog het slechts drie maanden voor de KLM.

p.s. De Leerdamse Parmentierstraat is, vermoed ik, genoemd naar de Uiver-gezagvoerder Koene Dirk Parmentier.

@Heidi Timmer


Bronnen:

25 maart 2024

Feestelijke inwijding van de Leerdamse Hoogstraat (1934)


In Leerdam is lang uitgezien naar de renovatie van de Hoogstraat. Er staat een uitgebreid verslag in De Leerdammer van de inwijding:

"Wat was.

We verplaatsen ons een 15 jaar terug. Honderden en honderden menschen op de Hoogstraat, vrouwen, mannen en kinderen, allen druk in de weer, wagens, manden, alles wat aarde kon bevatten, was aangegrepen. Onheilspellend klotste het water tegen de noodkeering, die op de Hoogstraat was opgeslagen. 5 Voet stond het water tegen de waterkeering en nog altijd waste het water. Zou ze het houden. Vol vrees ging men den bangen nacht tegemoet, alles, wat handen had, was bezig om de stad voor overstrooming te bewaren, en alleen aan de doorbraak te Kedichem was het te danken, dat Leerdam gered werd. En de Hoogstraat-bewoners juichten. Zij hadden ’t hard te verantwoorden gehad, maar hun straat had het gehouden. Tientallen van jaren bleef de Hoogstraat met zijn putten, zijn bestrating met kuilen, zijn smalle oneffen trottoirs. Steeds dringender werd de roep om verbetering en er kon de laatste jaren geen gemeentebegrooting aangenomen worden, of de Hoogstraat kwam aan de orde. En eindelijk kwam het zoover.

Wat is.

Weken is men bezig geweest, om de straat te maken tot één van de mooiste van de stad. Danzij de medewerking van het Hoogheemraadschap is men geslaagd aan den ondragelijken toestand een einde te maken. Met technisch doorzicht navolgenswaardige voortvarendheid en onderlinge samenwerking heeft men iets tot stand gebracht, wat vooral in deze crisistijden er zijn mag. Was het wonder, dat de pas opgerichte buurtvereniging meende, dat het feit op eenigszins feestelijke wijze moest ingezet worden. Er werd gewikt en gewogen en men was er. Eerepoorten zouden worden opgericht, electrische verlichting, vlaggen, wimpels, muziek moest er zijn. En het was er. Jammer was het, dat de regen als spel breker optrad en enkele dingen daardoor mislukten. “Kunstliefde en Vriendschap” speelde, ondanks alles, er lustig op los; de afzetting van het gereserveerde gedeelte, waarop we o.m. opmerkten burgemeester, wethouder, enkele raadsleden, leden van andere buurtcommissies enz, was o.i. niet heelemaal voldoende.

De heer v. Kralingen, voorzitter van de buurtcommissie Hoogstraat, nam nu het woord en sprak nu ongeveer als volgt: Geachte Burgemeester en Wethouders en verdere medeburgers van Leerdam. Het was mij opgedragen, allereerst een kort woord tot u te spreken. Wanneer ik een onderwerp moest inleiden over de Hoogstraat, dan zou ik als titel nemen “Wat was, wat is, en wat worden zal”.

Hoe onze Hoogstraat was, is ons allen bekend, iedereen ontweek onze straat, wat zeer nadeelig werkte op den stand van zaken van ons, winkeliers. Jaar in jaar uit zagen wij reikhalzend uit of we soms een lichtpunt konden ontdekken, maar dan stuitte het weer af op verschillende aangelegenheden. Maar een bekend spreekwoord “na lijden komt verblijden” kon hier eindelijk in toepassing worden gebracht. Toen dan het tijdstip aanbrak kwamen weer bezwaren naar voren. Zou het wel klaar komen voor de a.s. feestdagen? Maar mede door activiteit van U, geachte Burgemeester, en door de tactvolle leiding van onzen gemeente-architect, werden wij verblijd met de verzekering, dat alles op tijd klaar komt, en nu zie eens, wat zij is. Het is een straat geworden, die wel in plaats van Hoogstraat, Hoofdstraat kan genoemd worden. Eer woord van dank aan U, Edelachtbare heeren, is hier zeer zeker op zijn plaats. Ik meen te mogen aannemen, de tolk van alle Hoogstraat-bewoners te mogen zijn, wanneer ik zeg verheugd te zijn. Wij zijn werkelijk trotsch er op, thans te mogen constateeren, dat het wel de mooiste straat van Leerdam genoemd kan worden. En wanneer de gemeentelijke financiën het toelaten, dan geloof ik wel, dat er nog electrische lantaarns zullen komen ook. Deze nieuwe straat zal zeker er toe bijdragen, dat de winkelstand er door verbeterd wordt en doe ik een beroep op alle burgers van Leerdam, ook de Hoogstraat weer op te nemen in de rij van wandelwegen, waarvoor bij voorbaat onzen dank. Alvorens ik het woord geef aan onzen Burgemeester, wil ik eerst onzen dank uitspreken, aan allen, die mede hebben gewerkt tot welslagen van dezen avond, die gewerkt hebben aan de versiering en een woord van dank aan de muzikanten, die bereidwillig waren óm ons te vergasten met hun muzikale medewerking. Ook rest mij nog eer woord van dank aan de heeren Van Meeuwen en Den Ouden, die gezorgd hebben, dat de gelden binnen kwamen, En dan heb ik nog even een mededeeling te doen aan de werklooze arbeiders, die gewerkt hebben aan de Hoogstraat, dat hun bij den heer De Kruif een verrassing wacht, hetwelk hedenavond 8 uur kan worden afgehaald. En thans is het oogenblik daar en geef ik het woord aan onzen burgemeester, die zijn openingswoord hoopt te spreken en de straat officiëel te openen met het doorknippen van het lint. Zij, die na de opening nog een woord wenschen te spreken, geef ik daarna gaarne het woord.

De burgemeester, het woord verkrijgende, bracht dank aan het Hoogheemraadschap, prees de goede verstandhouding van de Hoogstraatbewoners met de arbeiders van de nieuwe straat, welke ze steeds van de noodige bakjes koffie en thee voorzagen en wees op de verschillende moeilijkheden, welke overwonnen moesten worden en bracht hulde aan den gemeente-architect (den heer Reinders). Hij herinnerde eraan, dat de bewoners, toen de straat nog zoo slecht was, niet graag hun straatbelasting opbrachten, maar hij was er van overtuigd, dat men het graag zou doen, nu men zoo'n mooie straat ze kregen had. (Gelach). Hij hoopte, dat de andere burgers nu zooveel burgerzin zouden toonen, om de Hoogstraat weer in hun wandeling op te nemen en de winkels te begunstigen.

Het dochtertje van den heer Van Kralingen bood nu op een kussen een schaar aan, waarmee de burgemeester het oranjelint doorknipte. Fanfares van de muziek, het electrisch licht floepte aan en de menigte juichte.

De heer De Groot sprak nu namens de buurtcommissie Spoorstraat en namens de middenstand. Hij hoopte, dat het voor de winkeliers een succes zou worden. In dezelfde bewoordingen sprak de voorzitter van de Oranjevereeniging.

De muziek maakte nu een rondwandeling door enkele straten. De Hoogstraat was keurig versierd. We noemen bijzondere versieringen van de E.L.W.I, de Radiocentrale, Brijder, de Gasthuissteeg met in flonkerende lichtjes het wapen van Leerdam, terwijl de winkeliers hun best gedaan hadden, hun etalages smaakvol te versieren. De werklooze arbeiders, die aan de Hoogstraat gewerkt hadden, trokken naar slager De Kruijf, waar ze vanwege de buurtcommissie elk een worst en een flink stuk spek kregen. De officieele personen gebruikten den eerewijn en het bleef nog lang druk op de Hoogstraat.

Wat worden zal.
Dat is de vraag, die nu de Hoogstraatbewoners bezighoudt. Ze hebben thans een straat, waar men niet bang behoeft te zijn ziijn teenen te stooten, de trottoirs zijn zonder hindernissen, de winkels en zaken zijn allen er op uit om elk wat wils te bieden. Ze vreezen nu geen angstige nachten meer, b.v. overstrooming; ze hebben niet meer te mopperen over slechte bestrating, maar ze verwachten nu van hun medeburgers een bezoek aan de Hoogstraat, een bezoek aan hun zaken en een weer opneming in het doorgaand wandelverkeer.
We wenschen hun dit van harte toe."

Bron: De Leerdammer,  8-12-1934





Feest op de Hoogstraat.
Deze foto werd genomen tijdens de herdenkingsfeesten in 1923, dus wat eerder. De stad werd toen op veel plaatsen versierd.
"Links, met fiets, H. Verhoef en naast hem, eveneens met fiets, G. van Hoogdalem met zijn zuster Johanna op de stang."
De zesde persoon van links - in donker pak met hoed - is vermoedelijk slager Arie de Kruijf sr. 
Links de brievenbus voor het Varsseveld kantoor, nu het Argentijns restaurant 'La Stancia'.
Bron foto en citaat: Beeldbank Historische Vereniging Leerdam. 





De Leerdammer, 1-12-1934















Slager Arie de Kruijf werd nog speciaal bedankt in De Leerdammer van 8-12-1934






















Volgens De Leerdammer van 8-12-1934 beleefde de Hoogstraat erna gezellige dagen rond het Sint Nicolaas.
Al berichtte dezelfde krant ook over een "ontwijdende inwijder" die te diep in het glaasje had gekeken:

























Bronnen:
  • Diverse krantenberichten, hierboven genoemd
  • Leerdam in oude ansichten, deel 2, T.A. Blom, foto 138